Тоҷикӣ
Русский
English
Бахшида ба Рӯзи ҷавонони Тоҷикистон — 23 май
Ҳар сол 23 май дар Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамчун Рӯзи ҷавонон бо шукуҳу шаҳомати хоса таҷлил мегардад. Ин сана дар таърихи навини давлатдории тоҷикон яке аз рӯзҳои муҳими сиёсӣ, иҷтимоӣ ва фарҳангӣ ба шумор меравад. Таҷлили ин рӯз нишонаи равшани таваҷҷуҳу ғамхории давлат ва Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон нисбат ба насли ҷавон мебошад. Зеро ҷавонон ҳамчун нерӯи бузурги созанда, ояндаи миллат ва идомадиҳандагони роҳи давлатдорӣ дар ҳамаи давру замон нақши муассир доштаанд. Имрӯз низ ҷавонони тоҷик бо ҳисси баланди ватандӯстӣ, худшиносии миллӣ, ифтихор аз давлату миллат ва масъулияти шаҳрвандӣ дар рушду пешрафти Тоҷикистони соҳибистиқлол саҳми арзишманд мегузоранд.
Дар шароити муосир, ки ҷаҳонишавӣ бо суръати баланд идома дорад ва рақобати давлатҳо бештар ба дониш, маърифат ва нерӯи инсонӣ такя мекунад, нақши ҷавонон боз ҳам муҳимтар мегардад. Ҷомеаи имрӯза ба ҷавонони босавод, худогоҳ, масъулиятшинос ва ташаббускор ниёз дорад. Маҳз ҷавонон метавонанд бо истифода аз донишҳои замонавӣ, технологияҳои нав ва ҷаҳонбинии пешрафта барои рушди иқтисодӣ, иҷтимоӣ ва фарҳангии кишвар саҳмгузор бошанд.
Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ — Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ҳамеша ҷавононро нерӯи бузурги ҷомеа ва идомадиҳандаи роҳи давлатдорӣ арзёбӣ намуда, нисбат ба онҳо таваҷҷуҳи махсус зоҳир менамоянд. Пешвои миллат дар баромадҳо ва вохӯриҳои худ пайваста таъкид мекунанд, ки ояндаи давлату миллат аз донишу маърифат, ҷаҳонбинӣ ва фаъолияти ҷавонон вобастагии калон дорад. Бо шарофати сиёсати ҷавонпарваронаи роҳбарияти давлат имрӯз дар Тоҷикистон барои таҳсил, илмомӯзӣ, фаъолияти ҷамъиятӣ, рушди варзиш, соҳибкорӣ ва иштироки ҷавонон дар ҳаёти сиёсиву иқтисодии мамлакат тамоми шароити зарурӣ фароҳам оварда шудааст.
Рӯзи ҷавонони Тоҷикистон на танҳо як ҷашни расмӣ, балки рамзи эҳтиром ба нерӯи созанда ва иқтидори бузурги ҷавонон мебошад. Ин рӯз ҷавононро ба худшиносӣ, ватандӯстӣ, эҳтиром ба арзишҳои миллӣ, омӯзиши илм ва саҳмгузорӣ дар ободии Ватан раҳнамун месозад. Таҷлили ин санаи муҳим ҳамчунин барои таҳкими ваҳдату ҳамдигарфаҳмӣ миёни ҷавонон, боло бурдани маърифати сиёсиву фарҳангии онҳо ва тарғиби тарзи ҳаёти солим мусоидат менамояд.
Пас аз ба даст овардани Истиқлоли давлатӣ Ҷумҳурии Тоҷикистон масъалаи дастгирии ҷавононро яке аз самтҳои афзалиятноки сиёсати давлатӣ қарор дод. Зеро ояндаи ҳар як миллату давлат аз сатҳи дониш, маърифат, ҷаҳонбинӣ ва фаъолияти ҷавонони он вобастагии амиқ дорад. Дар солҳои аввали истиқлолият, сарфи назар аз мушкилоти сиёсиву иқтисодӣ, роҳбарияти давлат ба масъалаи ҷавонон диққати махсус зоҳир намуда, барои ташаккули сиёсати давлатии ҷавонон тадбирҳои муҳим андешид.
Қабули Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон “Дар бораи ҷавонон ва сиёсати давлатии ҷавонон” заминаи устувори ҳуқуқиро барои дастгирии ҷавонон ба вуҷуд овард. Ҳадафи асосии ин қонун фароҳам овардани шароити мусоид барои рушди ҳамаҷонибаи ҷавонон, ҳифзи ҳуқуқу манфиатҳои онҳо, тарбияи ҳисси ватандӯстӣ ва ҷалби ҷавонон ба ҳаёти сиёсиву иҷтимоии кишвар мебошад. Инчунин, дар доираи сиёсати давлатии ҷавонон барномаҳои махсуси давлатӣ қабул ва амалӣ гардида истодаанд, ки ба рушди иҷтимоӣ, фарҳангӣ ва иқтисодии ҷавонон нигаронида шудаанд.
Имрӯз дар мамлакат барномаҳои гуногуни давлатӣ оид ба дастгирии ҷавонон татбиқ мегарданд. Аз ҷумла, Барномаи миллии рушди иҷтимоии ҷавонон, барномаҳои дастгирии соҳибкории ҷавонон, рушди варзиш ва баланд бардоштани маърифати ҳуқуқиву сиёсӣ барои фаъол гардидани нақши ҷавонон дар ҷомеа мусоидат менамоянд. Дар баробари ин, таъсиси Кумитаи кор бо ҷавонон ва варзиши назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон имконият фароҳам овард, ки масъалаҳои марбут ба ҷавонон дар сатҳи давлатӣ мунтазам баррасӣ шаванд.
Яке аз самтҳои муҳими сиёсати давлатии ҷавонон дастгирии ҷавонони лаёқатманд мебошад. Ҳукумати мамлакат барои донишҷӯён, муҳаққиқони ҷавон ва наврасони болаёқат стипендияҳо, грантҳо ва имкониятҳои таҳсил дар дохил ва хориҷи кишварро муҳайё намудааст. Стипендияи президентӣ, квотаҳои президентӣ, озмунҳои илмӣ ва фарҳангӣ барои ҳавасманд намудани ҷавонон ва баланд бардоштани сатҳи дониш ва маърифати онҳо нақши муҳим доранд. Ин тадбирҳо имкон медиҳанд, ки ҷавонон ҳамчун мутахассисони соҳибкасб ва шаҳрвандони фаъол дар рушди ояндаи кишвар саҳмгузор бошанд.
Ҷавонон ҳамчун нерӯи пешбарандаи ҷомеа дар ҳамаи соҳаҳои ҳаёти мамлакат нақши калидӣ доранд. Имрӯз ҷавонони тоҷик дар соҳаҳои илм, маориф, тандурустӣ, иқтисод, фарҳанг, варзиш ва технологияҳои муосир фаъолона саҳм мегузоранд. Дар шароити ҷаҳонишавӣ ва рушди босуръати технология ҷавонон бояд соҳиби дониши муосир, ҷаҳонбинии васеъ ва малакаҳои касбӣ бошанд. Ҷомеаи имрӯз ба ҷавонони соҳибмаърифат, ватандӯст ва ташаббускор ниёз дорад. Зеро маҳз ҷавонон метавонанд бо андешаҳои нав ва иқдомҳои созанда рушди босуботи давлатро таъмин намоянд.
Дар Тоҷикистон имрӯз ҳазорҳо ҷавонон дар муассисаҳои таҳсилоти олӣ таҳсил намуда, барои рушди кишвар мутахассисони баландихтисос омода мешаванд. Бисёре аз ҷавонони тоҷик дар олимпиадаҳои байналмилалӣ, озмунҳои илмӣ ва мусобиқаҳои варзишӣ ширкат намуда, парчами Тоҷикистонро дар арсаи ҷаҳон баланд мебардоранд. Нақши ҷавонон дар ҳифзи истиқлолият ва суботи ҷомеа низ назаррас аст. Ҷавонон ҳамчун муҳофизони Ватан дар сафи Қувваҳои Мусаллаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон хизмат намуда, амният ва оромии кишварро ҳифз мекунанд. Ватандӯстӣ, эҳтиром ба муқаддасоти миллӣ ва ҳифзи манфиатҳои давлат бояд яке аз арзишҳои асосии ҷавонон бошад.
Илм ва маориф омили муҳими рушди ҷомеа ба ҳисоб меравад. Дар замони муосир давлатҳое пешрафтаанд, ки ба рушди илм ва тайёр намудани кадрҳои соҳибкасб аҳамияти ҷиддӣ медиҳанд. Тоҷикистон низ дар ин самт сиёсати мушаххасро пеш мебарад. Ҷавонон имрӯз ба омӯзиши илмҳои дақиқ, технологияҳои иттилоотӣ ва забонҳои хориҷӣ бештар таваҷҷуҳ доранд. Ин омил барои рушди иқтисоди рақамӣ ва ҳамқадам шудан бо ҷомеаи ҷаҳонӣ мусоидат менамояд.
Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар баромадҳои худ пайваста таъкид менамоянд, ки ҷавонон бояд илм омӯзанд, донишҳои замонавиро аз худ намоянд ва барои рушди кишвар саҳм гузоранд. Бо ташаббуси роҳбарияти давлат солҳои охир озмунҳои ҷумҳуриявӣ, аз ҷумла “Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст”, “Илм — фурӯғи маърифат” ва дигар чорабиниҳои маърифатӣ баргузор мегарданд, ки барои баланд бардоштани сатҳи дониш ва маърифати ҷавонон аҳамияти бузург доранд.
Дар муассисаҳои илмӣ ва пажӯҳишгоҳҳои кишвар низ ҷавонон фаъолият намуда, ба корҳои тадқиқотӣ машғул мебошанд. Ин раванд барои омода намудани олимони ҷавон ва рушди илмҳои ватанӣ мусоидат мекунад. Варзиш яке аз самтҳои муҳими тарбияи ҷавонон ба ҳисоб меравад. Бо дастгирии Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон солҳои охир дар мамлакат садҳо иншооти варзишӣ бунёд гардида, барои ҷавонон шароити мусоид фароҳам оварда шудааст.
Дар даврони соҳибистиқлолии кишвар ҷавонони тоҷик дар мусобиқаҳои байналмилалӣ фаъолона иштирок намуда, соҳиби медалҳо ва ҷоизаҳои арзишманд мегарданд. Дастовардҳои варзишгарони тоҷик боиси ифтихори миллат буда, обрӯи Тоҷикистонро дар арсаи байналмилалӣ баланд мебардоранд. Варзиш на танҳо воситаи солимгардонӣ, балки омили муҳими тарбияи ирода, ватандӯстӣ ва муттаҳидии ҷавонон мебошад. Имрӯз ҷавонони тоҷик ба намудҳои гуногуни варзиш, аз ҷумла футбол, гӯштини миллӣ, дзюдо, бокс ва варзиши сабук таваҷҷуҳи зиёд доранд.
Таҷлили Рӯзи ҷавонон ҳамасола бо баргузории чорабиниҳои фарҳангӣ, мусобиқаҳои варзишӣ ва ҳамоишҳои илмӣ сурат мегирад, ки барои таҳкими дӯстӣ ва ҳамдигарфаҳмии ҷавонон мусоидат менамояд. Яке аз вазифаҳои муҳими ҷавонон ҳифз ва тарғиби фарҳанги миллӣ мебошад. Миллати тоҷик дорои таърихи куҳан, фарҳанги ғанӣ ва арзишҳои бузурги маънавӣ аст. Ҷавонон бояд ин мероси гаронбаҳоро эҳтиром намуда, барои муаррифии он саҳм гузоранд.
Имрӯз ҷавонони тоҷик дар соҳаҳои адабиёт, санъат, театр, мусиқӣ ва дигар бахшҳои фарҳанг фаъолона иштирок менамоянд. Бо ташкили фестивалҳо, озмунҳо ва чорабиниҳои фарҳангӣ имконият фароҳам оварда шудааст, ки ҷавонон истеъдоди худро нишон диҳанд. Дар баробари ин, ҷавонон бояд аз таъсири фарҳанги бегона ва зуҳуроти номатлуби ҷомеа дурӣ ҷӯянд. Ҳифзи забони давлатӣ, эҳтиром ба анъанаҳои миллӣ ва тарғиби фарҳанги тоҷикӣ вазифаи ҳар як ҷавон мебошад.
Дар баробари имкониятҳои зиёд ҷавонон имрӯз бо як қатор мушкилот ва таҳдидҳои замони муосир рӯ ба рӯ ҳастанд. Паҳншавии иттилооти носолим дар шабакаҳои иҷтимоӣ, экстремизм, терроризм, нашъамандӣ ва дигар зуҳуроти номатлуб метавонанд ба тафаккури ҷавонон таъсири манфӣ расонанд. Аз ин рӯ, баланд бардоштани маърифати сиёсӣ, ҳуқуқӣ ва фарҳангии ҷавонон аҳамияти махсус дорад. Оила, мактаб ва ҷомеа бояд барои тарбияи дурусти ҷавонон масъулияти бештар эҳсос намоянд.
Ҷавонон бояд зиракии сиёсиро аз даст надода, ба қадри сулҳу оромӣ ва истиқлолияти давлатӣ расанд. Таҷрибаи таърих нишон медиҳад, ки танҳо ҷомеаи босавод ва муттаҳид метавонад ба рушди устувор ноил гардад. Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ — Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон аз рӯзҳои аввали роҳбарии давлат ба масъалаи ҷавонон таваҷҷуҳи махсус зоҳир менамоянд.
Дар ҳамаи мулоқоту вохӯриҳо Пешвои миллат ҷавононро ба омӯзиши илм, дӯст доштани Ватан, эҳтироми арзишҳои миллӣ ва фаъолияти созанда даъват мекунанд. Суханони Пешвои миллат, ки “Ҷавонон ояндаи миллатанд”, имрӯз барои ҳар як ҷавони тоҷик раҳнамои зиндагӣ гардидааст. Бо дастгирии Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ҳазорҳо ҷавонон имконияти таҳсил дар муассисаҳои бонуфузи дохил ва хориҷи кишварро пайдо намуданд. Илова бар ин, ҷавонони фаъол дар мақомоти давлатӣ, соҳаҳои илм, иқтисод ва идоракунӣ ба вазифаҳои масъул ҷалб мегарданд.
Дар ин замина, таваҷҷуҳи доимии роҳбарияти давлат ба ҷавонон нишон медиҳад, ки насли ҷавон ҳамчун нерӯи асосии рушди ояндаи Тоҷикистон арзёбӣ мегардад. Рӯзи ҷавонони Тоҷикистон рамзи эҳтиром ва қадршиносӣ нисбат ба ҷавонон мебошад. Ҷавонон ҳамчун нерӯи бузурги созанда метавонанд дар рушди давлат ва пешрафти ҷомеа нақши калидӣ бозанд.
Имрӯз ҷавонони тоҷик бояд бо ҳисси баланди ватандӯстӣ, худшиносии миллӣ ва масъулияти шаҳрвандӣ барои ободии Ватан саҳм гузоранд. Омӯзиши илм, аз худ намудани донишҳои муосир, эҳтиром ба фарҳангу арзишҳои миллӣ ва ҳифзи истиқлолияти давлатӣ вазифаи муқаддаси ҳар як ҷавон мебошад. Бо шарофати сиёсати хирадмандонаи Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар Тоҷикистон барои рушди ҳамаҷонибаи ҷавонон тамоми шароити зарурӣ муҳайё гардидааст. Аз ин рӯ, ҷавонон бояд ба ин ғамхориҳо бо меҳнати софдилона, донишандӯзӣ ва хизмати содиқона ба Ватан ҷавоб гардонанд.
Боварии комил дорем, ки ҷавонони саодатманди Тоҷикистон дар оянда низ ҳамчун идомадиҳандагони роҳи созандагиву бунёдкорӣ барои пешрафти Тоҷикистони азиз саҳми арзишманд мегузоранд.
Алишер РАҲИМЗОДА - директори Институти математикаи ба номи академик А. Ҷӯраеви АМИТ